Rosja w pismach Józefa Piłsudskiego

Imponującą spuściznę pisarską Józefa Piłsudskiego, zebraną w dziesięciu obszernych tomach jego pism (wyd. 1937), przenika myśl o Polsce, o jej niewoli, buncie i akcie wybicia się na niepodległość, o odradzaniu życia państwowego i twórczej pracy dla odbudowy Rzeczypospolitej. Wiele spośród tekstów Marszałka, w tym zwłaszcza jego publicystyka, szkice historyczne, „Moje pierwsze boje”, „Rok 1920”, nabiera dziś, w obliczu zbrojnej napaści Rosji na Ukrainę, szczególnej aktualności.
Piłsudski przemawia do nas jako przenikliwy i dalekowzroczny analityk odwiecznych mechanizmów ścierania się tyranii z wolnością. Mówi o władczej Rosji, jej polityce podbojów i aparacie ucisku wymierzonym w ujarzmione przez nią narody. Uświadamia zarazem, że walka z rosyjskim despotyzmem jest możliwa i może zakończyć się zwycięstwem, które według Naczelnego Wodza Bitwy Warszawskiej „w trzech czwartych zależy od siły i postawy moralnej wojska i społeczeństwa, a w jednej czwartej od przygotowania pod względem technicznym”.
Niewola
Piłsudski miał głęboką świadomość, jak skuteczną bronią w walce z zaborcą jest wolne słowo, które przeciwstawia się despotyzmowi, wzywa do społecznego ładu opartego na ideałach demokratycznych, a rozpalając skrywane w zniewolonych uczucia patriotyczne, wiedzie do czynu niepodległościowego. Toteż po powrocie z syberyjskiego zesłania (1892) niemal od razu związał się z działającym pod auspicjami PPS konspiracyjnym



Artykuł dostępny tylko dla subskrybentów
SUBSKRYBUJ aby mieć dostęp do wszystkich tekstów www.panstwo.net
Masz już subskrypcję? Zaloguj się
- Możliwość odsłuchiwania artykułów gdziekolwiek jesteś [NOWOŚĆ]
- Dostęp do wszystkich treści bieżących wydań "Nowego Państwa"
- Dostęp do archiwum "Nowego Państwa"
- Dostęp do felietonów on-line
* Masz pytania odnośnie subskrypcji? Napisz do nas [email protected]
W tym numerze
-
Mimo że idee transhumanizmu wyrastają ze szlachetnych pobudek udoskonalenia istoty ludzkiej, to głosiciele tego nurtu wydają się w swoich postulatach posuwać do twierdzeń, że celem człowieka powinno...
Biskup-wojownik Jon Arason i ostatni bój islandzkich katolików
Prawie całe swe biskupie życie spędził u boku konkubiny, z którą związał się zaraz po święceniach kapłańskich. Spłodził z nią co najmniej dziewięcioro dzieci. W wolnych chwilach pisał wiersze i ...Wojna Północna. Rosja zetrze się z NATO nad Bałtykiem
„I my też świetnie wiemy, że dziś Gruzja, jutro Ukraina, pojutrze państwa bałtyckie, a później może i czas na mój kraj, na Polskę!” prezydent Lech Kaczyński, 12 sierpnia 2008 roku W każdej z trzech...Walka o uznanie jako motor rewolucji
Święty Tomasz na pytanie, czy drugi człowiek rzeczywiście jest człowiekiem, odpowiedziałby: no ba! Niech ta pełna prostoty i mądrości odpowiedź będzie przewodnikiem na krętych ścieżkach filozofii...Ślązacy na preriach Teksasu
Któż nie słyszał o Teksasie, gdzie kowboje z naładowanymi rewolwerami i lśniącymi ostrogami u butów hartowali ducha wśród niekończących się prerii, w zmaganiu z dziką przyrodą i wojowniczymi...Grenlandia, piękna panna na wydaniu
Gdyby odwrócić słynne stwierdzenie byłego szefa polskiej dyplomacji, to Grenlandia jest panną na wydaniu nie dość że piękną (można rzec zielonooką), to w dodatku z ogromnym posagiem. Czyż można się...